Branża budowlana przeciw zmianom w ustawie o PIP

Przedstawiciele branży podkreślają, że mimo zrozumienia intencji ustawodawcy – ochrony pracowników przed nadużyciami w zakresie stosowania umów cywilnoprawnych – proponowane rozwiązanie zastępuje orzeczenie sądu decyzją urzędnika, co narusza fundamentalne zasady porządku prawnego. Branża wskazuje w szczególności na zagrożenia dla konstytucyjnego trójpodziału władzy, zasad niezawisłości sądów oraz stabilności i przewidywalności obrotu gospodarczego.
Sektor budowlany przypomina, że jest jednym z kluczowych filarów polskiej gospodarki – generuje blisko 10% PKB i daje zatrudnienie ponad 1,4 mln osób. W ocenie organizacji ingerencja w relacje cywilnoprawne w trybie administracyjnym, zwłaszcza z zastosowaniem natychmiastowej wykonalności decyzji jednego inspektora, może prowadzić do poważnych zakłóceń w działalności przedsiębiorstw, destabilizacji łańcuchów wykonawczych i wzrostu niepewności prawnej.

Najważniejsze zagrożenia wskazywane przez branżę:

• brak gwarancji procesowych i zastąpienie sądowego postępowania dowodowego arbitralną decyzją administracyjną,
• ryzyko błędnych i nieodwracalnych skutków natychmiast wykonalnych decyzji PIP w obszarze prawa pracy, podatków, ZUS oraz sprawozdawczości,
• niewystarczające przygotowanie PIP do oceny złożonych modeli współpracy B2B, typowych m.in. dla budownictwa, IT czy usług specjalistycznych,
• naruszenie swobody kontraktowej oraz kolizję z zasadą lex retro non agit,
• stworzenie dwóch równoległych trybów ustalania stosunku pracy – administracyjnego i sądowego – co doprowadzi do rozbieżności interpretacyjnych i wzrostu liczby sporów.

Organizacje podkreślają, że dane PIP nie uzasadniają tak daleko idącej reformy. Odsetek zakwestionowanych umów cywilnoprawnych od lat utrzymuje się na poziomie zaledwie 3–6%, a zdecydowana większość wykonawców świadomie wybiera elastyczną formę współpracy.